Korzystając z naszej strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies, w celu zapewnienia Ci wygody podczas przeglądania naszego serwisu. Aby dowiedzieć się więcej na temat cookies oraz w jaki sposób z nich korzystamy, kliknij tutaj

Kodeks pracy | Konstytucja RP | Kodeks cywilny
Kontakt | Mapa strony
godło polski

Kodeks pracy

Prawo pracy
Portal informacyjny
A A A

Kodeks pracy

Polskie prawo pracy
Stan prawny: październik 2016r.
Linki sponsorowane

URLOPY PRACOWNICZE

Rozdział 1 - Urlopy wypoczynkowe

Art. 152.

§1. Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego, zwanego dalej "urlopem".

§2. Pracownik nie może zrzec się prawa do urlopu.

Art. 153.

§1. Pracownik podejmujący prace po raz pierwszy, w roku kalendarzowym, w którym podjął prace, uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku.

§2. Prawo do kolejnych urlopów pracownik nabywa w każdym następnym roku kalendarzowym.

Art. 154.

§1. Wymiar urlopu wynosi:

§2. Wymiar urlopu dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika, biorąc za podstawę wymiar urlopu określony w § 1; niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

§3. Wymiar urlopu w danym roku kalendarzowym, ustalony na podstawie § 1 i 2, nie może przekroczyć wymiaru określonego w § 1.

Art. 1541.

§1. Do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i wymiar urlopu, wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy.

§2. W przypadku jednoczesnego pozostawania w dwóch lub więcej stosunkach pracy wliczeniu podlega także okres poprzedniego niezakończonego zatrudnienia w części przypadającej przed nawiązaniem drugiego lub kolejnego stosunku pracy.

Art. 1542.

§1. Urlopu udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu pracy pracownika w danym dniu, z zastrzeżeniem § 4.

§2. Przy udzielaniu urlopu zgodnie z § 1, jeden dzień urlopu odpowiada 8 godzinom pracy.

§3. Przepis § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do pracownika, dla którego dobowa norma czasu pracy, wynikająca z odrębnych przepisów, jest niższa niż 8 godzin.

§4. Udzielenie pracownikowi urlopu w dniu pracy w wymiarze godzinowym odpowiadającym części dobowego wymiaru czasu pracy jest dopuszczalne jedynie w przypadku, gdy część urlopu pozostała do wykorzystania jest niższa niż pełny dobowy wymiar czasu pracy pracownika w dniu, na który ma być udzielony urlop.

Art. 155.

§1. Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się z tytułu ukończenia:

Okresy nauki, o których mowa w pkt 1-6, nie podlegają sumowaniu.

§2. Jeżeli pracownik pobierał naukę w czasie zatrudnienia, do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się bądź okres zatrudnienia, w którym była pobierana nauka, bądź okres nauki, zależnie od tego, co jest korzystniejsze dla pracownika.

Art. 1551.

§1. W roku kalendarzowym, w którym ustaje stosunek pracy z pracownikiem uprawnionym do kolejnego urlopu, pracownikowi przysługuje urlop:

§2. Pracownikowi, który przed ustaniem stosunku pracy w ciągu roku kalendarzowego wykorzystał urlop w wymiarze wyższym niż wynikający z § 1 pkt 1, przysługuje u kolejnego pracodawcy urlop w odpowiednio niższym wymiarze; łączny wymiar urlopu w roku kalendarzowym nie może być jednak niższy niż wynikający z okresu przepracowanego w tym roku u wszystkich pracodawców.

§21. Przepis § 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do pracownika podejmującego prace u kolejnego pracodawcy w ciągu innego roku kalendarzowego niż rok, w którym ustał jego stosunek pracy z poprzednim pracodawcą.

§3. (uchylony)

Art. 1552.

§1. Przepis art. 1551 § 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do pracownika powracającego do pracy u dotychczasowego pracodawcy w ciągu roku kalendarzowego po trwającym co najmniej 1 miesiąc okresie:

§2. Jeżeli okres, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 3–6, przypada po nabyciu przez pracownika prawa do urlopu w danym roku kalendarzowym, wymiar urlopu pracownika powracającego do pracy w ciągu tego samego roku kalendarzowego ulega proporcjonalnemu obniżeniu, chyba że przed rozpoczęciem tego okresu pracownik wykorzystał urlop w przysługującym mu lub w wyższym wymiarze.

Art. 1552a.

§1. Przy ustalaniu wymiaru urlopu na podstawie art. 1551 i 1552 kalendarzowy miesiąc pracy odpowiada 1/12 wymiaru urlopu przysługującego pracownikowi zgodnie z art. 154 § 1 i 2.

§2. Niepełny kalendarzowy miesiąc pracy zaokrągla się w górę do pełnego miesiąca.

§3. Jeżeli ustanie stosunku pracy u dotychczasowego pracodawcy i nawiązanie takiego stosunku u kolejnego pracodawcy następuje w tym samym miesiącu kalendarzowym, zaokrąglenia do pełnego miesiąca dokonuje dotychczasowy pracodawca.

Art. 1553.

§1. Przy ustalaniu wymiaru urlopu na podstawie przepisów art. 1551 i 1552 niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

§2. Urlop należny pracownikowi w danym roku kalendarzowym nie może jednak przekroczyć wymiaru wynikającego z przepisu art. 154 § 1.

Art. 156.

(uchylony)

Art. 157.

(uchylony)

Art. 158.

Pracownikowi, który wykorzystał urlop za dany rok kalendarzowy, a następnie uzyskał w ciągu tego roku prawo do urlopu w wyższym wymiarze, przysługuje urlop uzupełniający.

Art. 159.

(uchylony)

Art. 160.

(uchylony)

Art. 161.

Pracodawca jest obowiązany udzielić pracownikowi urlopu w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo.

Art. 162.

Na wniosek pracownika urlop może być podzielony na części. W takim jednak przypadku co najmniej jedna część wypoczynku powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych.

Art. 163.

§1. Urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Plan urlopów ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników i konieczność zapewnienia normalnego toku pracy. Planem urlopów nie obejmuje się części urlopu udzielanego pracownikowi zgodnie z art. 1672.

§11. Pracodawca nie ustala planu urlopów, jeżeli zakładowa organizacja związkowa wyraziła na to zgodę; dotyczy to także pracodawcy, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa. W takich przypadkach pracodawca ustala termin urlopu po porozumieniu z pracownikiem. Przepis § 1 zdanie drugie i trzecie stosuje się odpowiednio.

§2. Plan urlopów podaje się do wiadomości pracowników w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

§3. Na wniosek pracownicy udziela się jej urlopu bezpośrednio po urlopie macierzyńskim; dotyczy to także pracownika-ojca wychowującego dziecko, który korzysta z urlopu macierzyńskiego.

Art. 164.

§1. Przesunięcie terminu urlopu może nastąpić na wniosek pracownika umotywowany ważnymi przyczynami.

§2. Przesunięcie terminu urlopu jest także dopuszczalne z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy, jeżeli nieobecność pracownika spowodowałaby poważne zakłócenia toku pracy.

Art. 165.

Jeżeli pracownik nie może rozpocząć urlopu w ustalonym terminie z przyczyn usprawiedliwiających nieobecność w pracy, a w szczególności z powodu:

pracodawca jest obowiązany przesunąć urlop na termin późniejszy.

Art. 166.

Część urlopu nie wykorzystaną z powodu:

pracodawca jest obowiązany udzielić w terminie późniejszym.

Art. 167.

§1. Pracodawca może odwołać pracownika z urlopu tylko wówczas, gdy jego obecności w zakładzie wymagają okoliczności nieprzewidziane w chwili rozpoczynania urlopu.

§2. Pracodawca jest obowiązany pokryć koszty poniesione przez pracownika w bezpośrednim związku z odwołaniem go z urlopu.

Art. 1671.

W okresie wypowiedzenia umowy o prace pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca udzieli mu urlopu. W takim przypadku wymiar udzielonego urlopu, z wyłączeniem urlopu zaległego, nie może przekraczać wymiaru wynikającego z przepisów art. 1551.

Art. 1672.

Pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym. Pracownik zgłasza żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu.

Art. 1673.

Łączny wymiar urlopu wykorzystanego przez pracownika na zasadach i w trybie określonych w art. 1672 nie może przekroczyć w roku kalendarzowym 4 dni, niezależnie od liczby pracodawców, z którymi pracownik pozostaje w danym roku w kolejnych stosunkach pracy.

Art. 168.

Urlopu niewykorzystanego w terminie ustalonym zgodnie z art. 163 należy pracownikowi udzielić najpóźniej do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego; nie dotyczy to części urlopu udzielanego zgodnie z art. 1672.

Art. 169.

(uchylony)

Art. 170.

(uchylony)

Art. 171.

§1. W przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny.

§2. (uchylony)

§3. Pracodawca nie ma obowiązku wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego, o którym mowa w § 1, w przypadku gdy strony postanowią o wykorzystaniu urlopu w czasie pozostawania pracownika w stosunku pracy na podstawie kolejnej umowy o prace zawartej z tym samym pracodawcą bezpośrednio po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy o prace z tym pracodawcą.

Art. 172.

Za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował. Zmienne składniki wynagrodzenia mogą być obliczane na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu 3 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu; w przypadkach znacznego wahania wysokości wynagrodzenia okres ten może być przedłużony do 12 miesięcy.

Art. 1721.

§1. Jeżeli pracodawca na podstawie odrębnych przepisów jest obowiązany objąć pracownika ubezpieczeniem gwarantującym mu otrzymanie świadczenia pieniężnego za czas urlopu, pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie przewidziane w art. 172 lub ekwiwalent pieniężny, o którym mowa w art. 171.

§2. Jeżeli świadczenie pieniężne za czas urlopu, o którym mowa w § 1, jest niższe od wynagrodzenia przewidzianego w art. 172 lub od ekwiwalentu pieniężnego, o którym mowa w art. 171, pracodawca jest obowiązany wypłacić pracownikowi kwotę stanowiącą różnicę między tymi należnościami.

Art. 173.

Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop.

Większe okno
Katarzyna
2016-07-15 12:33:53
Odpowiedzi: 0
Zostało mi dwa dni urlopu z poprzedniego roku w sierpniu idę na urlop planowany z wykorzystaniem 10 dni - ciągłości pytanie czy te dwa dni starego urlopu i 8 dni nowego urlopu daje ciągłość dziękuję
anna
2016-07-15 14:40:46
Odpowiedzi: 0
witam ! b.proszę o pomoc w temacie: czy przy przejściu na emeryturę, w trakcie roku, można wcześniej wykorzystać cały urlop wypoczynkowy ?
Magda
2016-07-15 16:42:22
Odpowiedzi: 0
Dzień dobry, Podjęłam pracę z dniem dzisiejszym w pełnym wymiarze czasu. Czy mogę wziąć 1 dzień urlopu w lipcu i 5 dni we wrześniu? Jeśli nie, to jak byłoby zgodnie z Kodeksem Pracy
Gość
2016-07-15 18:23:53
Odpowiedzi: 0
Witam. W trakcie pracy nabyłam prawo do wyzszego wymiaru urlopu z tytułu ukonczenia szkoły wyższej. Szkołę skonczyłam dokładnie 5 pazdziernika 2012. Czy nabywam prawo już w tym 2014 do całego wymiaru urlopu , czyli do tych 26 dni czy wyliczane to jest tylko do konca roku praktycznie z tych 3 miesięcy, które zostały. Czy pracodawca ma obowiązek , żeby udzielić mi tego zaległego urlopu, którego nie wykorzystałam z tych lat ? Z góry dziekuje za odpowiedz.
Zdzisław
2016-07-16 11:46:01
Odpowiedzi: 0
Czy pracodawca jest zobowiązany dać pracownikowi urlop wypoczynkowy w całości, czy może go dzielić na części? Mój pracodawca daje maksymalnie 2 tygodnie, czy ma takie prawo?
ela
2016-07-17 02:33:59
Odpowiedzi: 0
Czy mogę zacząć urlop dwutygodniowy od 15 sierpnia (święto NMP)
Gość
2016-07-17 12:21:18
Odpowiedzi: 0
czy moge liczyc od pracodawcy na zwiekszenie dni urlopu z powodu ze mam dziecko z orzeczwniem o niepelnosprawnosci[cukrzyca]ma 10 lat
Gość
2016-07-17 18:43:59
Odpowiedzi: 0
Witam.Mam umowę o pracę na czas nie określony na cały etat,teraz jestem na urlopie wychowawczym,chciałabym wrócić do pracy na tych samych warunkach ale mój pracodawcajuż powiedział że pół mojego etatu przekaze osobie która mnie zastępuje,czy może tak zrobić?
Katarzyna
2016-07-18 10:14:52
Odpowiedzi: 0
Czy przysługuje mi zwrot z urlop jeśli pracodawca pomimo że urlop był podany w planie urlopowym mi go nie udziela z powodu braków kadrowych.
Barbara
2016-07-24 11:18:42
Odpowiedzi: 0
Witam pracuje w sklepie,szef oznajmil ze w przyszlym roku urlopy wypoczynkowe bedziemy mogli wybrac w okresie od stycznia do kwietnia lub od wrzesnia do grudnia.Absolutnie nie dostaniemy urlopu od czerwca do konca sierpnia ze wzgledu na wiekszy ruch.Jest nas 6 dziewczyn zatrudnione na dwa sklepy.Co roku szef na okres wakacyjny zatrudnial mlodziez zebysmy mogly isc na urlop ale za rok juz tego nie zrobi.Czy moze postapic z naszymi urlopami tak jak napisalam powyzej?Zadna z nas sie na to nie godzi tym bardziej ze mamy dzieci i chcemy z nimi spedzic wakacje.
Gość
2016-07-27 19:10:32
Odpowiedzi: 1
19 maja 2016 r zaczęłam pracę, mam umowę na 28 miesięcy, jest to moja pierwsza praca, mam studia wyższe, ile dni urlopu należy mi się w tym roku?
Odpowiedzi (1):
kacha_p
2016-08-25 10:24:41
Przysługuje 20 dni urlopu. Dopiero po przepracowaniu 2 lat (2 8 za studia)wymiar urlopu zwiększa się do 26 dni. W Pierwszej pracy urlop przysługuje po każdym miesiącu pracy. Nie zaokrągla się go w górę. Oczywiście nie musisz co miesiąc brać dnia wolnego, możesz go sobie kumulować.
Dodaj odpowiedź
Gość
2016-07-27 22:16:20
Odpowiedzi: 0
Czy muszę dostać urlop w okresie wakacyjnym jeżeli mam dziecko w wieku szkolnym
Gość
2016-08-01 10:43:48
Odpowiedzi: 0
Witam, Od listopada 2015 roku prowadzę działalność gospodarczą. Wcześniej pracowałam na umowę o pracę. W sierpniu 2016 roku ponownie będę pracować na umowę o pracę. Od kiedy nabędę prawo do urlopu u pracodawcy? Dziękuję
Gość
2016-08-06 17:59:47
Odpowiedzi: 0
Czy jeżeli wynagrodzenie za pracę a premia za wykonaną pracę jest przelewana na rachunek bankowy pracownika w oddzielnych przelewach to czy powinna być wliczana do obliczenia płacy za urlop.Jeżeli tak to proszę konkretny numer ustawy która to reguluje.Dziękuję
Gość
2016-08-19 09:52:21
Odpowiedzi: 0
1 marca 2017 roku przechodzę na emeryturę, czy mogę w styczniu wykorzystać urlop wypoczynkowy za 2017 rok.
Gość
2016-08-20 11:08:55
Odpowiedzi: 1
Jeżeli chcę urlop od poniedziałku do piątku, to po piątku-sobota i niedziela są obligatoryjnie wolne i do pracy idę w poniedziałek, czy pracodawca może mi nakazać mi iść do pracy już w sobotę.
Odpowiedzi (1):
kacha_p
2016-08-25 10:34:22
Rozumiem, że sobota i niedziela są dniami obligatoryjnie wolnymi u Was w firmie? Jeśli nie to może żądać przyjścia do pracy w sobotę. Jeżeli firma pracuje wyłącznie od poniedziałku do piątku to nie może nakazać przyjścia w sobotę. Pierwszym dniem pracującym po urlopie będzie poniedziałek
Dodaj odpowiedź
marko
2016-08-20 11:14:03
Odpowiedzi: 1
Tak jak wyżej- prośba- jaki art.decyduje o tym, że o urlopie od -pn- do -pt- dniami ustawowo wolnymi są sobota i niedziela i pracę rozpoczyna się dopiero w poniedziałek. marko 0631@wp.pl
Odpowiedzi (1):
kacha_p
2016-08-25 10:39:53
j/w Nie zawsze sobota i niedziela są dniami wolnymi. Art.154.2.§1.KP: Urlopu udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu pracy pracownika w danym dniu, z zastrzeżeniem § 4.
Dodaj odpowiedź
Gość
2016-08-21 23:05:52
Odpowiedzi: 1
Kiedy najpóźniej muszę rozpocząć zaległy urlop wypoczynkowy. pozdrawiam Baska
Odpowiedzi (1):
kacha_p
2016-08-25 10:28:18
Pierwszy dzień urlopu zaległego musi wypadać najpóźniej 30.09.
Dodaj odpowiedź
magda
2016-08-24 12:32:15
Odpowiedzi: 0
Witam. Mam pytanie. Pracodawca odrzucił mój wniosek urlopowy i powiedział, że mam iść sobie na zwolnienie lekarskie, a urlop wykorzystać po 2 miesiącach. Jestem obecnie na urlopie macierzyńskim i chce bezpośrednio po jego zakończeniu pójść na urlop wypoczynkowy. Co mam zrobić?
Mateusz
2016-08-31 07:33:49
Odpowiedzi: 0
Witam jestem zatrudniony od 1.09.2015 roku od tego czasu nie dostałem jeszcze urlopu. Obecnie przebywam na l4 po wypadku w pracy. Ustalony urlop mam na październik a pracodawca odmawia mi udzielenia go twierdząc że jestem na l4 więc teraz wypoczywam co robić
Gość
2016-09-02 13:56:15
Odpowiedzi: 0
Witam czy pracodawca może mnie zmusić do wykorzystania bierzącego urlopu do końca tego roku
Gość
2016-09-10 19:12:00
Odpowiedzi: 0
Mam pytanie byłem 2 tygodnie na urlopie 10 dni oprócz soboty i niedzieli wynagrodzenie brutto 2.800zl plus premie co miesiąc po 2 tysiace wynagrodzenie przez 3 miesiące 3.300zl na rękę a po wzięciu urlopu wypłatę dostałem 1.800zl skoro urlop się rozlicza średnia przez 3 miesiące to dla czego dostałem gola pensje
Zbigniew
2016-09-17 16:26:53
Odpowiedzi: 0
Mam następujące pytanie. Dzień 31 grudnia 2007 był ostatnim dniem pracy ,i przeszedłem na emeryturę. Pozostał niewykorzystany urlop (7 dni urlopu taryfowego i 8 dni dodatkowego) za który wypłacono mi ekwiwalent . Pytanie czy ZUS za niewykorzystany urlop powinien wliczyć do stażu pracy ?
Gość
2016-09-25 16:06:22
Odpowiedzi: 0
Witam, posiadam 18 dni urlopu wypoczynkowego za 2014 rok. Jest to urlop zaległy i wiem że mam 3 lata na jego wykorzystanie czyli do końca 2016 roku. Co w sytuacji jeżeli nie będę miała możliwości wykorzystania tego urlopu? Czy należy mi się ekwiwalent pieniężny?
marek
2016-09-28 11:34:00
Odpowiedzi: 0
dwa razy w tym roku odmówiono mi urlopu. Teraz chcą mnie wysłać na 10 dni z dnia na dzień na \\"siłę\\" bez jakiejkolwiek konsultacji ze mną.Jaką mają na to podstawę?
Zadaj pytanie:
(opcjonalnie, nie będzie widoczny)
powiadom mnie mailem gdy pojawi się odpowiedź
Czy jesteś człowiekiem
 

Do góry
urzędy pracy pomorskie urzędy pracy zachodniopomorskie urzędy pracy warmińsko-mazurskie urzędy pracy podlaskie urzędy pracy mazowieckie urzędy pracy kujawsko-pomorskie urzędy pracy wielkopolskie urzędy pracy lubuskie urzedy pracy lubelskie urzedy pracy łódzkie urzędy pracy dolnośląskie urzędy pracy opolskie urzędy pracy śląskie urzędy pracy świętokrzyskie urzędy pracy podkarpackie urzędy pracy małopolskie