Korzystając z naszej strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies, w celu zapewnienia Ci wygody podczas przeglądania naszego serwisu. Aby dowiedzieć się więcej na temat cookies oraz w jaki sposób z nich korzystamy, kliknij tutaj

Kodeks pracy | Konstytucja RP | Kodeks cywilny
Kontakt | Mapa strony
godło polski

Kodeks pracy

Prawo pracy
Portal informacyjny
A A A

Kodeks pracy

Polskie prawo pracy
Stan prawny: listopad 2018r.
Linki sponsorowane

URLOPY PRACOWNICZE

Rozdział 1 - Urlopy wypoczynkowe

Art. 152.

§1. Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego, zwanego dalej "urlopem".

§2. Pracownik nie może zrzec się prawa do urlopu.

Art. 153.

§1. Pracownik podejmujący prace po raz pierwszy, w roku kalendarzowym, w którym podjął prace, uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku.

§2. Prawo do kolejnych urlopów pracownik nabywa w każdym następnym roku kalendarzowym.

Art. 154.

§1. Wymiar urlopu wynosi:

§2. Wymiar urlopu dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika, biorąc za podstawę wymiar urlopu określony w § 1; niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

§3. Wymiar urlopu w danym roku kalendarzowym, ustalony na podstawie § 1 i 2, nie może przekroczyć wymiaru określonego w § 1.

Art. 1541.

§1. Do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i wymiar urlopu, wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy.

§2. W przypadku jednoczesnego pozostawania w dwóch lub więcej stosunkach pracy wliczeniu podlega także okres poprzedniego niezakończonego zatrudnienia w części przypadającej przed nawiązaniem drugiego lub kolejnego stosunku pracy.

Art. 1542.

§1. Urlopu udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, w wymiarze godzinowym, odpowiadającym dobowemu wymiarowi czasu pracy pracownika w danym dniu, z zastrzeżeniem § 4.

§2. Przy udzielaniu urlopu zgodnie z § 1, jeden dzień urlopu odpowiada 8 godzinom pracy.

§3. Przepis § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do pracownika, dla którego dobowa norma czasu pracy, wynikająca z odrębnych przepisów, jest niższa niż 8 godzin.

§4. Udzielenie pracownikowi urlopu w dniu pracy w wymiarze godzinowym odpowiadającym części dobowego wymiaru czasu pracy jest dopuszczalne jedynie w przypadku, gdy część urlopu pozostała do wykorzystania jest niższa niż pełny dobowy wymiar czasu pracy pracownika w dniu, na który ma być udzielony urlop.

Art. 155.

§1. Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się z tytułu ukończenia:

Okresy nauki, o których mowa w pkt 1-6, nie podlegają sumowaniu.

§2. Jeżeli pracownik pobierał naukę w czasie zatrudnienia, do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się bądź okres zatrudnienia, w którym była pobierana nauka, bądź okres nauki, zależnie od tego, co jest korzystniejsze dla pracownika.

Art. 1551.

§1. W roku kalendarzowym, w którym ustaje stosunek pracy z pracownikiem uprawnionym do kolejnego urlopu, pracownikowi przysługuje urlop:

§2. Pracownikowi, który przed ustaniem stosunku pracy w ciągu roku kalendarzowego wykorzystał urlop w wymiarze wyższym niż wynikający z § 1 pkt 1, przysługuje u kolejnego pracodawcy urlop w odpowiednio niższym wymiarze; łączny wymiar urlopu w roku kalendarzowym nie może być jednak niższy niż wynikający z okresu przepracowanego w tym roku u wszystkich pracodawców.

§21. Przepis § 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do pracownika podejmującego prace u kolejnego pracodawcy w ciągu innego roku kalendarzowego niż rok, w którym ustał jego stosunek pracy z poprzednim pracodawcą.

§3. (uchylony)

Art. 1552.

§1. Przepis art. 1551 § 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do pracownika powracającego do pracy u dotychczasowego pracodawcy w ciągu roku kalendarzowego po trwającym co najmniej 1 miesiąc okresie:

§2. Jeżeli okres, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 3–6, przypada po nabyciu przez pracownika prawa do urlopu w danym roku kalendarzowym, wymiar urlopu pracownika powracającego do pracy w ciągu tego samego roku kalendarzowego ulega proporcjonalnemu obniżeniu, chyba że przed rozpoczęciem tego okresu pracownik wykorzystał urlop w przysługującym mu lub w wyższym wymiarze.

Art. 1552a.

§1. Przy ustalaniu wymiaru urlopu na podstawie art. 1551 i 1552 kalendarzowy miesiąc pracy odpowiada 1/12 wymiaru urlopu przysługującego pracownikowi zgodnie z art. 154 § 1 i 2.

§2. Niepełny kalendarzowy miesiąc pracy zaokrągla się w górę do pełnego miesiąca.

§3. Jeżeli ustanie stosunku pracy u dotychczasowego pracodawcy i nawiązanie takiego stosunku u kolejnego pracodawcy następuje w tym samym miesiącu kalendarzowym, zaokrąglenia do pełnego miesiąca dokonuje dotychczasowy pracodawca.

Art. 1553.

§1. Przy ustalaniu wymiaru urlopu na podstawie przepisów art. 1551 i 1552 niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

§2. Urlop należny pracownikowi w danym roku kalendarzowym nie może jednak przekroczyć wymiaru wynikającego z przepisu art. 154 § 1.

Art. 156.

(uchylony)

Art. 157.

(uchylony)

Art. 158.

Pracownikowi, który wykorzystał urlop za dany rok kalendarzowy, a następnie uzyskał w ciągu tego roku prawo do urlopu w wyższym wymiarze, przysługuje urlop uzupełniający.

Art. 159.

(uchylony)

Art. 160.

(uchylony)

Art. 161.

Pracodawca jest obowiązany udzielić pracownikowi urlopu w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo.

Art. 162.

Na wniosek pracownika urlop może być podzielony na części. W takim jednak przypadku co najmniej jedna część wypoczynku powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych.

Art. 163.

§1. Urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Plan urlopów ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników i konieczność zapewnienia normalnego toku pracy. Planem urlopów nie obejmuje się części urlopu udzielanego pracownikowi zgodnie z art. 1672.

§11. Pracodawca nie ustala planu urlopów, jeżeli zakładowa organizacja związkowa wyraziła na to zgodę; dotyczy to także pracodawcy, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa. W takich przypadkach pracodawca ustala termin urlopu po porozumieniu z pracownikiem. Przepis § 1 zdanie drugie i trzecie stosuje się odpowiednio.

§2. Plan urlopów podaje się do wiadomości pracowników w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

§3. Na wniosek pracownicy udziela się jej urlopu bezpośrednio po urlopie macierzyńskim; dotyczy to także pracownika-ojca wychowującego dziecko, który korzysta z urlopu macierzyńskiego.

Art. 164.

§1. Przesunięcie terminu urlopu może nastąpić na wniosek pracownika umotywowany ważnymi przyczynami.

§2. Przesunięcie terminu urlopu jest także dopuszczalne z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy, jeżeli nieobecność pracownika spowodowałaby poważne zakłócenia toku pracy.

Art. 165.

Jeżeli pracownik nie może rozpocząć urlopu w ustalonym terminie z przyczyn usprawiedliwiających nieobecność w pracy, a w szczególności z powodu:

pracodawca jest obowiązany przesunąć urlop na termin późniejszy.

Art. 166.

Część urlopu nie wykorzystaną z powodu:

pracodawca jest obowiązany udzielić w terminie późniejszym.

Art. 167.

§1. Pracodawca może odwołać pracownika z urlopu tylko wówczas, gdy jego obecności w zakładzie wymagają okoliczności nieprzewidziane w chwili rozpoczynania urlopu.

§2. Pracodawca jest obowiązany pokryć koszty poniesione przez pracownika w bezpośrednim związku z odwołaniem go z urlopu.

Art. 1671.

W okresie wypowiedzenia umowy o prace pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca udzieli mu urlopu. W takim przypadku wymiar udzielonego urlopu, z wyłączeniem urlopu zaległego, nie może przekraczać wymiaru wynikającego z przepisów art. 1551.

Art. 1672.

Pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym. Pracownik zgłasza żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu.

Art. 1673.

Łączny wymiar urlopu wykorzystanego przez pracownika na zasadach i w trybie określonych w art. 1672 nie może przekroczyć w roku kalendarzowym 4 dni, niezależnie od liczby pracodawców, z którymi pracownik pozostaje w danym roku w kolejnych stosunkach pracy.

Art. 168.

Urlopu niewykorzystanego w terminie ustalonym zgodnie z art. 163 należy pracownikowi udzielić najpóźniej do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego; nie dotyczy to części urlopu udzielanego zgodnie z art. 1672.

Art. 169.

(uchylony)

Art. 170.

(uchylony)

Art. 171.

§1. W przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny.

§2. (uchylony)

§3. Pracodawca nie ma obowiązku wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego, o którym mowa w § 1, w przypadku gdy strony postanowią o wykorzystaniu urlopu w czasie pozostawania pracownika w stosunku pracy na podstawie kolejnej umowy o prace zawartej z tym samym pracodawcą bezpośrednio po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy o prace z tym pracodawcą.

Art. 172.

Za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował. Zmienne składniki wynagrodzenia mogą być obliczane na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu 3 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu; w przypadkach znacznego wahania wysokości wynagrodzenia okres ten może być przedłużony do 12 miesięcy.

Art. 1721.

§1. Jeżeli pracodawca na podstawie odrębnych przepisów jest obowiązany objąć pracownika ubezpieczeniem gwarantującym mu otrzymanie świadczenia pieniężnego za czas urlopu, pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie przewidziane w art. 172 lub ekwiwalent pieniężny, o którym mowa w art. 171.

§2. Jeżeli świadczenie pieniężne za czas urlopu, o którym mowa w § 1, jest niższe od wynagrodzenia przewidzianego w art. 172 lub od ekwiwalentu pieniężnego, o którym mowa w art. 171, pracodawca jest obowiązany wypłacić pracownikowi kwotę stanowiącą różnicę między tymi należnościami.

Art. 173.

Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop.

Większe okno
Gość
2018-01-02 16:44:13
Odpowiedzi: 0
Czy pracodawca może zmusić mnie do urlopu wypoczynkowego w listopadzie?
Gosc
2018-01-14 18:29:43
Odpowiedzi: 0
Jaka czescia urlopu zarzadza pracownik a jaka pracodawca? Bo tez jestem zmuszana do wybrania urlopu biezacego roku, a nie chce wtedy na nim byc.
Gość
2018-01-24 19:01:14
Odpowiedzi: 1
Witam. Czy dyrektor zakładu może własną decyzją skrócić ustawowy termin, w tym przypadku upływający 30 września do wybrania przez pracownika zaległego urlopu wypoczynkowego.
Odpowiedzi (1):
jasiu
2018-03-06 19:20:20
tzw.przepisy wewnętrzne firmy tak.
Dodaj odpowiedź
Gość
2018-03-09 19:33:26
Odpowiedzi: 0
Mam pytanie odnośnie sytuacji w której pracodawca odmawia pracownikowi wykorzystania zaległego urlopu za ubiegły rok co może zrobić pracownik?Dodajmy jeszcze że urlop był odmawiany bezpodstawnie.
Gość
2018-03-23 11:23:55
Odpowiedzi: 0
Mój problem polega na tym że przejęłam pracowników od innego pracodawcy na porozumieniu wraz z podpisami pracowników. Problem polega na tym ze bylam siezo upieczonym pracodawcą.. pracowników zatrudniłam w sierniu tamtego a termin rozumiem minal do 30 września kiedy powinnam oddac pracownikowi zalegly urlop? Czy przesuwa się on na kolejny rok 2018. I jakie konsekwencje mi groza jeśli się teraz okaze ze moi pracownicy tego urlopu niewykorzystali, bo nie doniosłam pisma natomiast fizycznie oni na tym urlopie byli. Z tym ze nie został wypelniony i nigdzie zarejestrowany wniosek urlopowy
Gość
2018-05-12 06:59:39
Odpowiedzi: 0
Czy mogę wziąć urlop 14dniowy kończący się 14 sierpnia gdy 15 sierpnia jest dniem wolnym od pracy.
Gość
2018-05-22 13:29:36
Odpowiedzi: 0
Czy pracodawca może zamienić mi planowany dzień urlopu na wolne do odpracowania?
Marta
2018-05-23 12:11:18
Odpowiedzi: 0
Jestem kierownikiem, abym miał urlop muszą mnie zastąpić pracownicy, a wtedy będą mieć więcej godzin pracy. Kodeks na to nie pozwala, co zrobić?
Angela
2018-05-25 23:33:54
Odpowiedzi: 0
Witam. Zatrudniłam się w firmie 2 stycznia. Niebawem będę składała wypowiedzenie, które będzie trwało 2 tygodnie i ostateczny dzień mojej pracy wypada na 14 czerwca. Ze względu na pracę w systemie zmianowym, wykorzystałam 3 dni urlopu na żądanie każdy po 12 godzin (łącznie zeszło mi 36 godzin urlopu). Myślałam, że ze względu na zakończenie pracy w czerwcu, pula urlopowa zaokrągli mi się do 10 dni za 6 miesięcy. Aczkolwiek kadrowa twierdzi, że pozostało mi jedynie 4 dni zaległego urlopu (już po odjęciu urlopów na żądanie). Trochę to zagmatwane, ale nie wiem czy jest sens się kłócić. Pozdrawiam
Krzysztof
2018-05-26 12:24:16
Odpowiedzi: 0
czy należy mi się urlop na zadanie platny jeżeli to nie jest moja pierwsza praca w tym roku kalendarzowym?czy poprzednie umowy o prace sa brane pod uwagę
gosc
2018-05-28 22:03:53
Odpowiedzi: 0
mam pyanie ile powinien dostac a za 12 dni ulpou
Robert
2018-06-04 13:48:39
Odpowiedzi: 0
20 maja otrzymałem od pracodawcy wypowiedzenie umowy o pracę z powodu likwidacji stanowiska pracy. Mam możliwość przejścia na emeryturę z dniem 1 sierpnia. Mój wymiar urlopu to 35 dni w roku. Jaka część urlopu jest mi należna z tytułu pracy do dnia rozwiązania umowy o pracę.
marek
2018-06-19 16:07:58
Odpowiedzi: 0
jeżeli dostajesz od razu umowę na trzy lata to urlop przysuguje ci się automatycznie przypusmy od kwietnia do grudnia
Roman
2018-06-20 19:20:11
Odpowiedzi: 0
witam,za parę dni kończy mi się 3.miesięczny zasiłek rehabilitacyjny po pobycie na L4, wystąpiłem o urlop zaległy jak i proporcjonalny do roku bieżącego/dodatkowo mam 10 dni z tytułu niepełnosprawności w stopniu umiarkowanym/Pracodawca w 1.piśmie odmówił mi udzielenia urlopu z powodu nie przedstawienia aktualnych badań lekarza med.pracy-odpisałem, że jest w błędzie na podst. wyroku SN z 2008r-urlop nie jest świadczeniem pracy-wystąpiłem ponownie o urlopy-tym razem odpowiedź taka,że nie udziela ponieważ udzielił już go w tym terminie osobie, która mnie zastępuje i narusza to funkcjonowanie pracy w zakładzie, wg. mojej wiedzy osoba ta ma już podpisany wniosek i jest wskazana inna na Jej zastępstwo.czy Pracodawca może odmówić mi tych urlopów?
Marcin
2018-06-21 09:56:46
Odpowiedzi: 0
Witam mam pytanie.26 czerwca pracuję do 30 czerwca po 8 godzin..czy po tych 5 dniach pracy należy mi się wolne .. które wypadało by już 1 lipca niedziela..a od 2 lipca chcę iść na 14 dyniowy urlop do 15 lipca Pracodawca chcę mi dać urlop do 14 czerwca ponieważ liczy mi ten 1 lipca do urlopu a przecież to jest dzień po przepracowaniu tych 5 dni przed urlopem... proszę o odpowiedź...
Gość
2018-07-04 21:56:28
Odpowiedzi: 0
Czy wlicza się okres ubezpieczenia rolniczego KRUS 2006 - 2016 do stażu pracy 2016-2018 i tym samym zwiększa się prawo do urlopu 26 dni ?
Gość
2018-07-05 08:00:10
Odpowiedzi: 0
Witam,czy pracodawca ma prawo zmusić mnie do odpracowania urlopu. Od 30 lipca do 10 sierpnia mamy w zakładzie planowy urlop a pracodawca chce abyśmy w dwie soboty odpracowali 30 i 31 lipca. Czy to zgodne z prawem
Gość
2018-07-29 21:51:25
Odpowiedzi: 0
Witam, potrzebuję porady w kwestii zatrudnienia. Jestem na wypowiedzeniu stosunku pracy i zastanawiam się nad pójściem na zwolnienie bo chcę pojechać nad morze do męża i dzieci. Proszę o pilne rozwiązanie. Czy będę miałą wpis w aktoach że na wypowiedzeniu poszłam na zwolnienie ?
Gość
2018-08-09 10:02:54
Odpowiedzi: 0
witam czy jesli wykożystałem juz urlop wypoczynkowy w jednej firnie i chciałbym we wrzesniu zmienić prace czy nie będzie zadnych kąsekwecj prawnych z tego powodu?
Justyna
2018-08-28 12:07:35
Odpowiedzi: 0
Mój staż urlopowy to 26 dni. Obecnie pracuję na 1/2 etatu przez 12 miesięcy. Otrzymałam urlop 13 dni. Spotkałam się z opinią, że powinnam otrzymać 26 dni. §2. Przy udzielaniu urlopu zgodnie z § 1, jeden dzień urlopu odpowiada 8 godzinom pracy. §3. Przepis § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do pracownika, dla którego dobowa norma czasu pracy, wynikająca z odrębnych przepisów, jest niższa niż 8 godzin. Ten przepis można rozumieć dwojako. Z góry dziękuję za odpowiedz.
Gość
2018-08-30 08:17:32
Odpowiedzi: 0
W czasie urlopu 14 dniowego poszłam na zwolnienie lekarskie, wykorzystałam 6 dni i zostało mi 4 dni do wykorzystania. Pracodawca każe mi teraz od początku iść na ten urlop który powinien trwać min. 10 dni roboczych. Proszę odpowiedzieć czy to jest zgodne z kodeksem pracy.
Kasia
2018-08-30 16:25:17
Odpowiedzi: 1
Ile dni urlopu należy do dyspozycji pracownika
Odpowiedzi (1):
Gość
2018-10-08 08:11:07
cały urlop należy do dyspozycji pracownika. Jedynie w szczególnych przypadkach pracodawca może odwołać, przesunąć lub odmówić urlopu.
Dodaj odpowiedź
Jarosław
2018-08-31 21:09:29
Odpowiedzi: 0
Mój pracodawca organizuje imprezę zakładową jednak nie każdy ma ochotę w niej uczestniczyć. Kierownik wysłał na maila z informacją że osoby które pójdą na imprezę maja w grafiku dzień płatny. Osóby które nie będą uczestniczyły w uroczystości muszą wypisać na ten dzień urlop ponieważ fabryka będzie zamknięta. Czy zmuszeni pracownika do wpisania urlopu jest zgodne z prawem?
Franek
2018-09-27 23:26:55
Odpowiedzi: 1
Miałem umowę o pracę od 7.06.-08.09.2018.r. ile urlopu wypoczynkowego należy się za ten okres, przy 26 dniach za rok
Odpowiedzi (1):
Gość
2018-11-12 14:13:03
9dni 26 dniu urlopu w roku dzielisz na 12m-cy. a nastepnie mnożysz przez ilość m-cy przepracowanych w Twoim przypadku: czerwiec lipiec sierpien i wrzesień co daje 4m-ce. wychodzi 8 dni z małym kawałkiem ale w tym przypadku liczy sie na korzyscś pracownika
Dodaj odpowiedź
Edyta
2018-10-15 09:17:41
Odpowiedzi: 0
W miesiącu październiku mam przepracowanych 144 godziny a do godzin etatowych brakuje mi 44 czy muszę wstawiać urlop wypoczynkowy. Edyta Karczewska
Zadaj pytanie:
(opcjonalnie, nie będzie widoczny)
APC
 

Do góry
urzędy pracy pomorskie urzędy pracy zachodniopomorskie urzędy pracy warmińsko-mazurskie urzędy pracy podlaskie urzędy pracy mazowieckie urzędy pracy kujawsko-pomorskie urzędy pracy wielkopolskie urzędy pracy lubuskie urzedy pracy lubelskie urzedy pracy łódzkie urzędy pracy dolnośląskie urzędy pracy opolskie urzędy pracy śląskie urzędy pracy świętokrzyskie urzędy pracy podkarpackie urzędy pracy małopolskie