Korzystając z naszej strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies, w celu zapewnienia Ci wygody podczas przeglądania naszego serwisu. Aby dowiedzieć się więcej na temat cookies oraz w jaki sposób z nich korzystamy, kliknij tutaj

Kodeks pracy | Konstytucja RP | Kodeks cywilny
Kontakt | Mapa strony
godło polski

Kodeks pracy

Prawo pracy
Portal informacyjny
A A A

Kodeks pracy

Polskie prawo pracy
Stan prawny: październik 2014r.
Linki sponsorowane

CZAS PRACY

Rozdział IV - Systemy i rozkłady czasu pracy

Art. 135.

§1. Jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, może być stosowany system równoważnego czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca. Przedłużony dobowy wymiar czasu pracy jest równoważony krótszym dobowym wymiarem czasu pracy w niektórych dniach lub dniami wolnymi od pracy.

§2. W szczególnie uzasadnionych przypadkach okres rozliczeniowy, o którym mowa w § 1, może być przedłużony, nie więcej jednak niż do 3 miesięcy.

§3. Przy pracach uzależnionych od pory roku lub warunków atmosferycznych okres rozliczeniowy, o którym mowa w § 1, może być przedłużony, nie więcej jednak niż do 4 miesięcy.

Art. 136.

§1. Przy pracach polegających na dozorze urządzeń lub związanych z częściowym pozostawaniem w pogotowiu do pracy może być stosowany system równoważnego czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 16 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca.

§2. W systemie czasu pracy, o którym mowa w § 1, pracownikowi przysługuje, bezpośrednio po każdym okresie wykonywania pracy w przedłużonym dobowym wymiarze czasu pracy, odpoczynek przez czas odpowiadający co najmniej liczbie przepracowanych godzin, niezależnie od odpoczynku przewidzianego w art. 133.

Art. 137.

Do pracowników zatrudnionych przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób, a także pracowników zakładowych straży pożarnych i zakładowych służb ratowniczych może być stosowany system równoważnego czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy do 24 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca. Przepisy art. 135 § 2 i 3 oraz art. 136 § 2 stosuje się odpowiednio.

Art. 138.

§1. Przy pracach, które ze względu na technologię produkcji nie mogą być wstrzymane (praca w ruchu ciągłym), może być stosowany system czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie czasu pracy do 43 godzin przeciętnie na tydzień w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 tygodni, a jednego dnia w niektórych tygodniach w tym okresie dobowy wymiar czasu pracy może być przedłużony do 12 godzin. Za każdą godzinę pracy powyżej 8 godzin na dobę w dniu wykonywania pracy w przedłużonym wymiarze czasu pracy pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia, o którym mowa w art. 1511 § 1 pkt 1.

§2. Przepis § 1 stosuje się także w przypadku, gdy praca nie może być wstrzymana ze względu na konieczność ciągłego zaspokajania potrzeb ludności.

§3. W przypadkach określonych w § 1 i 2 obowiązujący pracownika wymiar czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym oblicza się:

§4. Liczba godzin odpowiadająca przedłużonemu u danego pracodawcy tygodniowemu wymiarowi czasu pracy nie może przekraczać 4 godzin na każdy tydzień okresu rozliczeniowego, w którym następuje przedłużenie czasu pracy.

§5. Przepisy art. 130 § 2 zdanie drugie i § 3 stosuje się odpowiednio.

Art. 139.

§1. Jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, może być stosowany system przerywanego czasu pracy według z góry ustalonego rozkładu przewidującego nie więcej niż jedną przerwę w pracy w ciągu doby, trwającą nie dłużej niż 5 godzin. Przerwy nie wlicza się do czasu pracy, jednakże za czas tej przerwy pracownikowi przysługuje prawo do wynagrodzenia w wysokości połowy wynagrodzenia należnego za czas przestoju.

§2. Systemu przerywanego czasu pracy nie stosuje się do pracownika objętego systemem czasu pracy, o którym mowa w art. 135-138, 143 i 144.

§ 3. System przerywanego czasu pracy wprowadza się w układzie zbiorowym pracy lub w porozumieniu z zakładową organizacją związkową, a jeżeli u danego pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa – w porozumieniu z przedstawicielami pracowników wyłonionymi w trybie przyjętym u tego pracodawcy, z zastrzeżeniem § 4.

§4. U pracodawcy będącego osobą fizyczną, prowadzącego działalność w zakresie rolnictwa i hodowli, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa, system przerywanego czasu pracy może być stosowany na podstawie umowy o prace. Pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za czas przerwy, o której mowa w § 1, jeżeli wynika to z umowy o prace.

§ 5. Jeżeli nie jest możliwe uzgodnienie treści porozumienia, o którym mowa w § 3, ze wszystkimi zakładowymi organizacjami związkowymi, pracodawca uzgadnia treść porozumienia z organizacjami związkowymi reprezentatywnymi w rozumieniu art. 24125a.

Art. 140.

W przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy lub jej organizacją albo miejscem wykonywania pracy może być stosowany system zadaniowego czasu pracy. Pracodawca, po porozumieniu z pracownikiem, ustala czas niezbędny do wykonania powierzonych zadań, uwzględniając wymiar czasu pracy wynikający z norm określonych w art. 129.

Art. 1401.

§ 1. Rozkład czasu pracy może przewidywać różne godziny rozpoczynania pracy w dniach, które zgodnie z tym rozkładem są dla pracowników dniami pracy.

§ 2. Rozkład czasu pracy może przewidywać przedział czasu, w którym pracownik decyduje o godzinie rozpoczęcia pracy w dniu, który zgodnie z tym rozkładem jest dla pracownika dniem pracy.

§ 3. Wykonywanie pracy zgodnie z rozkładami czasu pracy, o których mowa w § 1 i 2, nie może naruszać prawa pracownika do odpoczynku, o którym mowa w art. 132 i 133.

§ 4. W rozkładach czasu pracy, o których mowa w § 1 i 2, ponowne wykonywanie pracy w tej samej dobie nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych.

Art. 141.

§1. Pracodawca może wprowadzić jedną przerwę w pracy niewliczaną do czasu pracy, w wymiarze nieprzekraczającym 60 minut, przeznaczoną na spożycie posiłku lub załatwienie spraw osobistych.

§2. Przerwę w pracy, o której mowa w § 1, wprowadza się w układzie zbiorowym pracy lub regulaminie pracy albo w umowie o prace, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy.

Art. 142.

Na pisemny wniosek pracownika pracodawca może ustalić indywidualny rozkład jego czasu pracy w ramach systemu czasu pracy, którym pracownik jest objęty.

Art. 143.

Na pisemny wniosek pracownika może być do niego stosowany system skróconego tygodnia pracy. W tym systemie jest dopuszczalne wykonywanie pracy przez pracownika przez mniej niż 5 dni w ciągu tygodnia, przy równoczesnym przedłużeniu dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca.

Art. 144.

Na pisemny wniosek pracownika może być do niego stosowany system czasu pracy, w którym praca jest świadczona wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta. W tym systemie jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca.

Art. 145.

§ 1. Skrócenie czasu pracy poniżej norm określonych w art. 129 § 1 dla pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnie uciążliwych lub szczególnie szkodliwych dla zdrowia może polegać na ustanowieniu przerw w pracy wliczanych do czasu pracy albo na obniżeniu tych norm, a w przypadku pracy monotonnej lub pracy w ustalonym z góry tempie polega na wprowadzeniu przerw w pracy wliczanych do czasu pracy.

§ 2. Wykaz prac, o których mowa w § 1, ustala pracodawca po konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami w trybie i na zasadach określonych w art. 23711a i art. 23713a oraz po zasięgnięciu opinii lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikami.

Art. 146.

Praca zmianowa jest dopuszczalna bez względu na stosowany system czasu pracy.

Art. 147.

W każdym systemie czasu pracy, jeżeli przewiduje on rozkład czasu pracy obejmujący pracę w niedziele i święta, pracownikom zapewnia się łączną liczbę dni wolnych od pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym odpowiadającą co najmniej liczbie niedziel, świąt oraz dni wolnych od pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy przypadających w tym okresie.

Art. 148.

W systemach i rozkładach czasu pracy, o których mowa w art. 135-138, 143 i 144, czas pracy:

- nie może przekraczać 8 godzin. Pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia za czas nieprzepracowany w związku ze zmniejszeniem z tego powodu wymiaru jego czasu pracy.

Art. 149.

§ 1. Pracodawca prowadzi ewidencję czasu pracy pracownika do celów prawidłowego ustalenia jego wynagrodzenia i innych świadczeń związanych z pracą. Pracodawca udostępnia tę ewidencję pracownikowi, na jego żądanie.

§ 2. W stosunku do pracowników objętych systemem zadaniowego czasu pracy, pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy oraz pracowników otrzymujących ryczałt za godziny nadliczbowe lub za pracę w porze nocnej nie ewidencjonuje się godzin pracy.

Art. 150.

§ 1. Systemy i rozkłady czasu pracy oraz przyjęte okresy rozliczeniowe czasu pracy ustala się w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy albo w obwieszczeniu, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy, z zastrzeżeniem § 2 i 3 oraz art. 139 § 3 i 4.

§ 2. Pracodawca, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa, a także pracodawca, u którego zakładowa organizacja związkowa nie wyraża zgody na ustalenie lub zmianę systemów i rozkładów czasu pracy oraz okresów rozliczeniowych czasu pracy, może stosować okres rozliczeniowy czasu pracy, o którym mowa w art. 135 § 2 i 3 – po uprzednim zawiadomieniu właściwego okręgowego inspektora pracy.

§ 3. Przedłużenie okresu rozliczeniowego czasu pracy zgodnie z art. 129 § 2 oraz rozkłady czasu pracy, o których mowa w art. 1401, ustala się:

§ 4. Pracodawca przekazuje kopię porozumienia w sprawie przedłużenia okresu rozliczeniowego czasu pracy, o którym mowa w § 3, właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy w terminie 5 dni roboczych od dnia zawarcia porozumienia.

§ 5. Rozkłady czasu pracy, o których mowa w art. 1401, mogą być także stosowane na pisemny wniosek pracownika, niezależnie od ustalenia takich rozkładów czasu pracy w trybie określonym w § 3.

§ 6. Zastosowanie do pracownika systemów czasu pracy, o których mowa w art. 143 i 144, następuje na podstawie umowy o pracę.

§ 7. Do obwieszczenia, o którym mowa w § 1, stosuje się odpowiednio art. 1043

.

Większe okno
Gość
2013-03-20 16:10:39
Odpowiedzi: 0
Witam.
Pracodawcaa ustalił grafik, w którym mamy wolny poniedziałek w zamian za sobotę. Z tym że w sobotę pracujemy 6 godzin.
Według pracodawcy musimy odpracowywać po 2 godziny w przeciagu innych dni roboczych, bo brakuje mam godzin do 40 w tygodniu.
Czy to jest zgodne z prawem?
Gość
2013-07-12 21:53:16
Odpowiedzi: 0
Witam. Pracuję w systemie zmianowym 12 godzinnym , w szpitalu. Grafik na kolejny miesiąc jest ustalany na kilka dni przed końcem mijającego miesiąca. Czy pracodawca może zmienić mi dyżury w połowie miesiąca nie powiadamiając mnie o tym?
Gość
2013-08-20 21:43:06
Odpowiedzi: 0
Witam, pracuję jako przedstawiciel medyczny, czy czas pracy obowiązuje mnie od momentu wyjechania z domu do momentu powrotu? czy też od momentu wyjechania z domu do wyjścia z ostatniej wizyty ... a może inaczej ....
Gość
2013-08-27 20:29:26
Odpowiedzi: 0
Ile dni wcześniej może mieć miejsce korekta grafiku np. 2 dwie godziny?
Gość
2013-09-16 15:19:00
Odpowiedzi: 0
Pracuje w gab.stomatologicznym jako asystentka.Zatrudniona jestem na umowe o pracę na czas nieokreślony.przez 4 lata pracowałam po 7.5 godziny dziennie. Od września pracodawca skrócił nam godziny pracy na 5 i na 5.5 godz. I płatne za godzinę. Czy jest to zgodne z KP?
Gość
2013-09-19 11:39:18
Odpowiedzi: 0
pracuje jako kierowca autobusu do przewozu dzieci niepełnosprawnych do szkoły specjalnej . jak można ustalić przerywany czas pracy i na jaki okres minimalny
Gość
2013-09-20 14:52:07
Odpowiedzi: 0
na jak długi okres firma może oddelegowac pracownika do pracy w innym miescie gdzie dojeżdzac trzeba codziennie pociag jedzie w jedna strone 2 godziny i czy czas dojazdu wlicza sie do czasu pracy dodam ze u mnie jest ciezko gdyz opiekuje sie 9-letnim synem i nie mam żadnej pomocy
Gość
2013-10-07 14:04:46
Odpowiedzi: 0
Czy zamiany w harmonogramie pracy , zgłaszne przełożonemu i nanoszone na grafik są zgodne z prawem? I czy pracodawca może ich zakazać pod rygorem kary?
Jan
2013-11-07 08:37:08
Odpowiedzi: 0
Pracuję w poniedziałki 10 godzin a w piątki 6 godzin. Zaczynam pracę od godziny 7. Czy jest możliwość pracy codziennie 8 godzin ? Chcę zaczynać pracę w poniedziałki od godziny 9. Czy jest to możliwe?
ja
2013-12-11 19:16:40
Odpowiedzi: 0
Czy pracodawca może mi zrobić 6 dni pracujących?? jeśli w umowie o prace mam wyraźnie napisane ze pracuje 5 dni i po 8 godzin. nie wyraziłam na to zgody bo nawet nie zapytał, mało tego dwa ostatnie dni mam pracować po 10 godzin. czy to zgodne z kodeksem ???
Gość
2014-02-13 20:01:24
Odpowiedzi: 0
w piatek koncze druga zmiane mam przyjsc do pracy nastepnego dnia rano czy jest to zgodne z kodeksem pracy?
Gość
2014-02-24 12:22:58
Odpowiedzi: 0
Jeśli mam w umowie 40godz.czas pracy,pracuje w sklepie od pon.do niedzielijest otwarte .to jak ma wyglądać mój czas pracy.czy pracodawca może mi rozdzielić 40 godz.od pon.Do niedzieli. Lila
as
2014-03-23 14:42:49
Odpowiedzi: 0
witam ile w Polsce jest czas pracy tygodniowy
kkk
2014-03-26 09:26:54
Odpowiedzi: 0
\\"Czy pracodawca może mi zrobić 6 dni pracujących?? jeśli w umowie o prace mam wyraźnie napisane ze pracuje 5 dni i po 8 godzin. nie wyraziłam na to zgody bo nawet nie zapytał, mało tego dwa ostatnie dni mam pracować po 10 godzin. czy to zgodne z kodeksem ???\\" zależy od rozkładu czasu pracy - rozdz.4 Kodeksu Pracy
Gość
2014-04-10 09:46:37
Odpowiedzi: 0
witam, przy sporządzaniu grafiku miesięcznego jaka jest dopuszczalna ilość jego zmian przez pracodawcę?
Leszek
2014-05-04 08:25:28
Odpowiedzi: 0
Czy w ciągu miesiąca należy się jeden wolny WEEKEND . Praca dzień 7-19 następnego dnia 19-7
artur
2014-07-03 11:20:07
Odpowiedzi: 0
witam jak mam prace od pon do pia a w sobote nie poszlem i mnie zwolnili a niemam odprowadzone za sobote
artur
2014-07-03 11:24:44
Odpowiedzi: 0
a i robie 10 godz 12
Aga
2014-07-03 15:59:04
Odpowiedzi: 0
Witam pracuję w Supermarkecie. Od przyszłego miesiąca kierowniczka chce nam wprowadzić zmianę w niedzielę od 8 do 21 (13 godzin) czy ma do tego prawo?
antyk
2014-08-07 18:19:46
Odpowiedzi: 0
w placówce medycznej jest plan pracy 3-miesięczny,są dni pracy po 7,35 h ale też po 12h w sumie 37:55htygodniowo, oprócz tego nadgodziny gdy wynika to z potrzeb pracy -dotąd wszystko zgodnie z prawem, obecny szef chce wprowadzić zasade że jak nie ma pracy np od 13-tej na danym stanowisku pracy to osoba ma iśc do domu aby kiedy indziej zostać np do 17-tej ale bez nadgodzin tylko"odpracowując"tamte wolne godziny, nie ma to być planowane jak w liście obecności, podobno takie działania są zgodne z prawem, ale wydaje nam sie że wszystkie takie działania powinny mieć podkładkę formalną/np przyjdzie NFZ i powie co wy tu gadacie że ktos jest jak go nie ma , a co nas obchodzą jakies wasze wpisy w dziwnych zeszytach/.Wszyscy są na etacie i często zostają po godzinach , ale np jeżeli to jest np 1 godzina to sie nie liczy nadgodzin, a jak więcej to sie pisze. Szefostwo uważa że jednak to za dużo kosztuje więc chcą abyśmy pracowali bez płacenia nadgodzin wg uznania jak jest robota/ dziedzina zabiegowa/. jak ma by planowane to święte czy można to zrobić jakoś formalnie- np mimo planu ofdicjalne zwolnienie z pozostałych godzin pracy i oficjalne odpracowanie ich w dogodnym dla szefów momencie. Czy nie narusza to naszego prawa dożycia osobistego bo tp może sie stać nagminne, że stale bedziemy w niewiedzy ile czasu w danym dniu bedziemy pracować. Już kiedyś były nieformalne "odbieranie godzin" aby nie płacić nadgodzin, ale okazało sie że nie ma kiedy ich odebrać, to sie znowu może p[owtórzyć.
Gość
2014-09-29 16:15:50
Odpowiedzi: 0
Witam ja mam takie zapytanie od wczoraj z dn 28.09.14 (Niedziela) zacząłem prace 3 zmianę, pracuje bez przerwy 7dni czy jest mozliwe? koncze prace w Niedziele Rano o 6 czy jest to zgodne z kodeksem pracy
Gość
2014-10-01 22:05:00
Odpowiedzi: 0
Czy w ZPCH pracodawca może nakazać z dnia na dzień prace w godzinach nadliczbowych? I co może zrobić pracownik, który posiada zaświadczenie od lekarza, który przeprowadza badania lekarskie w celu zdolności do pracy, że nie może pracować w godzinach nadliczbowych?
Gość
2014-10-09 20:38:45
Odpowiedzi: 0
czy pracodawca może żądać zwrotu zapłaconego podatku od wynagrodzenia , od pensi
Gość
2014-10-17 12:46:12
Odpowiedzi: 0
System czterobrygadowy Jeżeli pracodawca ustala dni wolne od pracy czy wówczas należą się dodatkowe dni wolne od pracy
Gość
2014-10-24 19:03:25
Odpowiedzi: 0
Czy zaklad moze nie zaplacic mi za 4 dni nadliczbowe bo w danym miesiacu bylam na planowanym urlopie wypoczynkowym? Pracuje w systemie 4-brygadowym na 3zmiany.
Zadaj pytanie:
(opcjonalnie, nie będzie widoczny)
powiadom mnie mailem gdy pojawi się odpowiedź
Czy jesteś człowiekiem
 

Do góry
urzędy pracy pomorskie urzędy pracy zachodniopomorskie urzędy pracy warmińsko-mazurskie urzędy pracy podlaskie urzędy pracy mazowieckie urzędy pracy kujawsko-pomorskie urzędy pracy wielkopolskie urzędy pracy lubuskie urzedy pracy lubelskie urzedy pracy łódzkie urzędy pracy dolnośląskie urzędy pracy opolskie urzędy pracy śląskie urzędy pracy świętokrzyskie urzędy pracy podkarpackie urzędy pracy małopolskie